...zaman kumar masasında karşımızda oturan öteki kumarbazdır... Jose SARAMAGO (Blindness)

Thursday, January 13, 2011

Antik 1 Hüzün

Devlet bir organizma gibidir. Hatta insan vücuduna benzetebiliriz. Organlar farklı kökenden gelirler... Onlarca farklı organ başka başka görevlerle birarada bulunur. Bunları birarada tutan bir iskelet kas sistemi vardır, toplumların tarihleriyle özdeşleştirilebilir. Kan o toplumun dili gibidir, organların birbirleri arasında ki iletişimlerini, alışverişlerini sağlar. Nefes ekonomisidir toplumun.Observ edilen oksijen eşit olarak dağılır her hücreye, ve (işgücü)karbondoksiti beraberce atarlar dışarı. Hormonlar kültürüdür o toplumun. Başka başka bezlerden salgılanır, farklı organlara aittir ama tüm vücut üzerinde etkilidir(Ben antepli değilim baklava yemem abi diyen birini duydunuz mu hiç?) Fakat biyoloji dersinden de bildiğimiz gibi tüm bu homeostasik dengenin başladığı yer beyin yani hipofiz bezidir. Vücutta yönetim görevini üstlenen beyin toplumda da kuşkusuz yönetenlerdir. E haliyle beyin bu görevini yerine getiremiyorsa hastalıklar başlar. Hatta beyin bu bütünleştirme görevini terketmiş aksine kökeninizi bulun geri dönün ayrışın ayrılın gibi komutlar veriyorsa biz ona kafadan sakat deriz. Sözüm meclisten dışarı mı içerimi bilmem ama vatandaşları çerkez, laz, ermeni, kürt, türk, alevi, sunni, musevi, ortodoks diye sınıflandırmak çağın oldukça gerisinde bir davranıştır. Hak ve özgürlükler dengesini sağlayamamış olmak ise beceriksizliktir.

Sefarad'ların medeniyetler beşiği Anadolu'ya gelişleri 1492'ye dayanır. İbrani'ce de İspanya anlamına gelen, İspanya'da yaşayan Yahudi'ler İspanyol ve Potekiz engizisyonundan kaçarken, Bayezid onlara Anadolu'nun kapılarını açar ve bu insanların 300.000 kadarı bu topraklara yerleşir. Konuştukları dil İspanyol'ca ve İbranice'den doğan Ladino'dur. Tarih boyunca farklı kültürlerle etkileşim halinde olan bu toplumun biraz hüzünlü biraz da neşeli benim zevkime oldukça hitabeden hakulade bir müzik türü vardır. Aslında çok aşina olduğumuz bu müzik türünün tarihini öğrenmem Sefarad grubuyla başlar. Daha sonra tesadüfen Janet&Jak Esim çiftiyle tanışmam beni bu müzik türüne daha da yaklaştırmıştır. Günümüzün bir mekanik, biraz otomatik dünyasına dünden gelen bu müzikle farklı bir renk ve ruh katmanızı tavsiye ederim.

benim sevdiklerim;

Janet & Jak Esim - "Anoche me sonyava yo" ******
Sefarad - Ne Farkeder
Las Estreyas - Consuelo Luz
Klezroym - Canzone dell'amor perduto
Janet Jak Esim - Me Siento Alegre
Janet Jak Esim - Un Espanyol Me Ama
Yasmin levy - Naci En Alamo
Sefarad - Kız sen İstanbulun neresindensin?



Tabiki sefaradların mutfak kültürüne değinmeden geçemicem,

ARMİ DE TOMAT (Domates yahnisi) yaz aylarında ziyafet sofralarını süsleyen tavuk suyuyla pişen bu yahninin çok lezzetli olduğu söyleniyor...

KURABİYE DE PESAH (Pesah Kurabiyesi) Hamursuz bayramlarında kahve veya çay kurabiyesiz geçiştirilemezmiş...

ALBONDİGAS DE PRASA (Pırasa köftesi) Yumurta ile kızartılmış kıymalısına da, fırından çıkan peynirlisinin de tadına doyulmazmış...

bunlar benim merak edip en kısa sürede tatmak istediklerimden birkaçı,
Upps! tabiki canı çekenler için adresler:

ENGİNAR CAFE (Şah Kapısı sok. 4/A Kuledibi)
VENTA DEL TORO Restoran (Galipdede cad. No.145 Kuledibi).



*bunlarla yetinemeyip kaybolmaya yüz tutmuş bu lezzetleri keşfetmek istiyorsanız; Gözlem kitaptan çıkmış olan İzmir Sefarad Mutfağı isimli bir yemek tarifleri kitabı mevcutmuş.